Op dinsdag 15 september presenteerde het kabinet tijdens Prinsjesdag de fiscale plannen voor 2027. Grote stelselwijzigingen voor de notariële praktijk blijven dit jaar uit. Toch zijn er verschillende ontwikkelingen die relevant kunnen zijn voor woningkopers, vastgoedbezitters en mensen die bezig zijn met de planning van hun vermogen of nalatenschap.

Hieronder zetten wij de belangrijkste fiscale aandachtspunten voor het notariaat op een rij.

*De meeste aangekondigde maatregelen moeten nog worden behandeld door de Tweede en Eerste Kamer. Ze zijn dus nog niet definitief.

Box 3: het huidige stelsel blijft in 2027 van kracht

Ook in 2027 wordt belasting over vermogen in box 3 in beginsel berekend aan de hand van forfaitaire rendementen. Daarbij kijkt de Belastingdienst niet naar het rendement dat iemand daadwerkelijk heeft behaald, maar naar een verondersteld rendement per vermogenscategorie.

De invoering van een nieuw box 3-stelsel, waarin het werkelijk behaalde rendement het uitgangspunt wordt, is voorzien voor 1 januari 2028. Tot die tijd blijft het huidige overbruggingsstelsel van toepassing.

Belastingplichtigen kunnen wel gebruikmaken van de tegenbewijsregeling. Is het werkelijk behaalde rendement lager dan het forfaitair berekende rendement, dan kan belastingheffing op basis van dat lagere werkelijke rendement mogelijk zijn. Het blijft daarom belangrijk om gegevens over het vermogen en het behaalde rendement zorgvuldig te bewaren.

Lager tarief voor woningen die geen hoofdverblijf zijn

Het kabinet stelt voor om het tarief van de overdrachtsbelasting voor woningen die de koper niet zelf als hoofdverblijf gaat gebruiken per 1 januari 2027 te verlagen van 8% naar 7%.

Deze verlaging kan onder meer relevant zijn bij de aankoop van:

• een woning voor de verhuur
• een tweede woning
• een vakantiewoning
• een woning voor een kind

Voor woningen waarin de koper zelf langdurig gaat wonen, blijft het tarief van 2% gelden. De voorgestelde verlaging geldt uitsluitend voor woningen. Voor andere onroerende zaken, zoals bedrijfspanden, blijft het algemene tarief gelden.

Woningwaardegrens startersvrijstelling stijgt naar € 615.000

Naast de voorgestelde tariefverlaging wordt de woningwaardegrens voor de startersvrijstelling per 1 januari 2027 verhoogd van € 555.000 naar € 615.000. Deze verhoging was al eerder vastgesteld op basis van de jaarlijkse indexatie.

Kopers die op het moment van de overdracht 18 jaar of ouder, maar nog geen 35 jaar zijn, kunnen onder voorwaarden eenmalig gebruikmaken van deze vrijstelling. Zij betalen dan geen overdrachtsbelasting. De koper moet de woning zelf als hoofdverblijf gaan gebruiken en mag de startersvrijstelling niet eerder hebben toegepast.

Voor kopers van een woning met een waarde tussen € 555.000 en € 615.000 kan het moment van de juridische levering daardoor financieel verschil maken.

Vrijstelling bij overdracht van sociale huurwoningen

Het kabinet stelt daarnaast een vrijstelling van overdrachtsbelasting voor bij de overdracht van DAEB-woningen tussen woningcorporaties. Het gaat hierbij om sociale huurwoningen die van de ene woningcorporatie worden overgedragen aan een andere woningcorporatie.

Het doel is om dergelijke overdrachten eenvoudiger te maken, bijvoorbeeld wanneer woningen worden overgenomen om deze te verduurzamen. De voorgestelde vrijstelling geldt niet voor andere gebouwen of voor grond.

Geen ingrijpende wijzigingen in de schenk- en erfbelasting

Het Belastingplan 2027 bevat geen grote inhoudelijke wijzigingen in de schenk- en erfbelasting. Er is geen nieuw stelsel aangekondigd en de bestaande systematiek blijft vooralsnog in stand.

Buiten het Belastingplan wordt wel verder gekeken naar de modernisering van enkele onderdelen. Daarbij is onder meer aandacht voor de vaste rekenrente van 6% bij papieren schenkingen en voor de fiscale waardering van onzakelijke leningen. Concrete wetsvoorstellen zijn op dit moment echter nog niet bekendgemaakt.

Wie een papieren schenking of familielening overweegt, doet er daarom goed aan niet alleen naar de huidige fiscale mogelijkheden te kijken, maar ook rekening te houden met mogelijke toekomstige veranderingen.

Voorstellen vragen soms nu al om vooruitkijken

Hoewel Prinsjesdag dit jaar geen grote fiscale koerswijziging voor het notariaat brengt, kunnen de afzonderlijke maatregelen wel degelijk invloed hebben op keuzes rond woningen en vermogen. Vooral de datum van een overdracht kan relevant zijn, bijvoorbeeld bij de aankoop van een woning waarop in 2027 een ander tarief of een hogere vrijstellingsgrens van toepassing kan zijn.

De voorstellen uit het Belastingplan moeten nog door de Tweede en Eerste Kamer worden behandeld en kunnen tijdens dat proces veranderen. Wij volgen de ontwikkelingen daarom nauwlettend.

Wilt u weten wat de aangekondigde maatregelen mogelijk betekenen voor uw situatie? Neem dan contact met ons op via info@gvgn.nl of telefonisch via 085 0760 760. Wij denken graag met u mee.